Dạy nghề nông thôn: Kinh nghiệm từ Quảng Trị

Qua 2 năm thực hiện Đề án “ Đào tạo nghề cho lao động nông thôn" Hội nông dân tỉnh Quảng Trị đã rút ra những bài học từ thực tiễn để gắn công tác dạy nghề với giải quyết việc làm, đặc biệt là cho nông dân dân tộc thiểu số.

15.0006

Về tận thôn, bản để tuyển sinh:

Hàng năm bên cạnh đào tạo nghề nông nghiệp: chăn nuôi, trồng trọt, nuôi trồng thuỷ sản…để khai thác có hiệu quả lợi thế tiềm năng đất đai, lực lượng lao động tại chổ, Hội tập trung dạy các nghề phi nông nghiệp để chuyển dịch cơ cấu lao động nông thôn. Qua thống kê số người học nghề để chuyển đổi nghề nghiệp phần lớn nằm trong độ tuổi từ 18 – 30 tuổi, ở vùng đồng bằng đa phần các em sau khi tốt nghiệp trung học phổ thông, đi học ở các trường đại học, cao đẳng chuyên nghiệp và trung cấp nghề, trong lúc đó ở miền núi vùng đồng bào dân tộc thiểu số các em chưa có việc làm còn chiếm tỷ lệ khá lớn.

Đakrông là một trong 63 huyện nghèo của cả nước, những xã vùng sâu, vùng xa chủ yếu là người dân tộc Vân Kiều, Pa Cô, đã bao đời nay quen với phương thức sản xuất tự cung, tự cấp “ phát, đốt, cuốc , trỉa”, quen với con dao, cây rựa, sáng mang gùi lên rẩy, chiều gùi củi về nhà, cuộc sống dân dã nơi thôn bản đã níu kéo các em không muốn rời xa quê hương, rời xa gia đình để đi học nghề.

Từ tình hình thực tế đó, ngay từ đầu năm khi xây dựng kế hoạch Trung tâm Dạy nghề và Hỗ trợ nông dân đã quan tâm đến đào tạo nghề cho con em vùng đồng bào dân tộc thiểu số để chuyển đổi nghề nghiệp. Xác định trong số các nghề có nghề may công nghiệp là một nghề phù hợp, dễ kiếm việc làm sau khi tốt nghiệp và hiện nay thị trường lao động đang cần, nhất là các xí nghiệp may ở trong tỉnh… Trung tâm đã phối hợp với Ban Thường vụ Hội nông dân huyện, Hội nông dân xã, các chi hội và chính quyền địa phương, đến tận thôn, bản vào tận từng nhà để tuyên truyền, vận động cho gia đình và học viên mục đích, ý nghĩa của việc học nghề, các chế độ chính sách, nơi làm việc … và tương lai nghề nghiệp. Nhờ làm tốt công tác vận động, đầu năm 2011 đã có trên 60 em đăng ký học nghề may công nghiệp vừa đủ để tổ chức 02 lớp ở trung tâm nhưng đến khi khai giảng chỉ còn 27 học viên đến học. Rõ ràng để làm chuyển đổi nhận thức về nghề nghiệp cho nông dân không phải một sớm một chiều, hơn nữa phong tục tập quán của một số địa phương đã tác động đến công tác tuyển sinh.

Ổn định nơi ăn, ở cho học viên

Trong thiết kế Trung tâm DN&HTND tỉnh đã xây dựng khu ký túc xá cho học viên, với khoản kinh phí Nhà nước hỗ trợ 15.000đ/ngày/người cho học viên hộ nghèo học nghề, không đáp ứng được nhu cầu sinh hoạt hàng ngày. Bằng cách huy động mọi nguồn lực, sự hỗ trợ của các doanh nghiệp, cá nhân, trung tâm miễn phí hoàn toàn việc ở, hỗ trợ thêm kinh phí giúp học viên ăn sáng, còn lại học viên tự lo liệu, nhưng một số em vẫn gặp khó khăn. Với cách làm này bước đầu các em đã an tâm để học, tuy nhiên, vào dịp cuối tuần học viên về thăm nhà, một số em không trở lại trường do nhiều lý do khác nhau: có em không có tiền tàu xe, có em chưa thích nghi cách sống tập thể, có em vì hoàn cảnh gia đình gặp khó khăn…. Trong quá trình học đã có 4 em bỏ học, một lần nữa cán bộ Hội lại tiếp tục làm công tác vận động gia đình động viên các em tiếp tục đi học. Để nắm bắt tâm tư nguyện vọng của học viên, Trung tâm cử cán bộ theo dõi, lúc ngoài giờ tổ chức các hoạt động văn nghệ, thể thao và thực hiện phương châm 3 cùng: cùng học, cùng chơi, cùng giải quyết khó khăn.

Tìm thầy có kinh nghiệm để dạy

Với phương châm “ cầm tay chỉ việc”, tìm các thầy có kinh nghiệm trong lĩnh vực may công nghiệp, hợp đồng với các doanh nghiệp cử cán bộ có tay nghề cao, có thể là trưởng ca hoặc trưởng chuyền quen với sản xuất công nghiệp đề hướng dẫn học viên. Căn cứ vào chương trình đã duyệt, giáo trình chung, giáo viên biên soạn lại giáo án để phù hợp với thực tế, trong đó phần lý thuyết chỉ cần từ 10 -15% còn lại thực hành trên máy, phân loại học sinh để có chế độ kèm cặp, động viên các em tạo ra không khí thoải mái trong giờ học. Học nghề là phải làm được nghề, học đến đâu chắc đến đó, ra trường tay nghề phải vững, trong 02 tháng đầu rèn luyện, thực hành, đến tháng thứ 03 các em có thể may những đường may thẳng và sản xuất được một số sản phẩm đơn giản, được thanh toán tiền công làm nguồn động viên trong học tập.

Giải quyết việc làm sau khi học

Trước khi tuyển sinh Trung tâm đã liên kết với Xí nghiệp may Lao Bảo hai bên thống nhất: Trung tâm lo tuyển sinh, quản lý lớp, giải quyết công việc liên quan và thanh toán các chế độ theo quy định; Xí nghiệp chọn thầy, kiểm tra tay nghề và bố trí việc làm. Để học viên an tâm, sau khi làm lễ tổng kết cấp chứng chỉ, các em đã được lãnh đạo xí nghiệp ký kết hợp đồng lao động, công bố nội quy xí nghiệp, quyền lợi và nghĩa vụ của người công nhân, dưới sự chứng kiến của Ban giám đốc Trung tâm. Hiện nay các học viên đã vào làm việc tại xí nghiệp với mức lương khoán theo tay nghề và sản phẩm, một số học viên đã ổn định cuộc sống và có tích luỷ ban đầu.

Gặp chúng tôi tại xí nghiệp May Lao Bảo một em học viên nói : nhờ có Hội các em mới có ngày hôm nay, chỉ có Hội Nông dân mới hiểu được nông dân và lo cho nông dân như vậy, Hội đã về tận nhà để động viên đi học nghề, lo cho ăn ở tại trung tâm, giúp đỡ, động viên trong lúc gặp khó khăn, cầm tay chỉ việc từng động tác, lo việc cho sau khi học xong và bây giờ các em đã trở thành người công nhân.

Đây là ước muốn của các học viên và là mục đích của Hội Nông dân các cấp trong công tác dạy nghề cho lao động nông thôn để chuyển dịch cơ cấu lao động, góp phần xây dựng nông thôn mới.

Lê Quân

0--1

Liên hệ xóa tin: [email protected]